Slaap inhalen in het weekend heeft geen zin. Integendeel.

Slaap inhalen in het weekend heeft geen zin. Integendeel

Slaaptekort verhoogt kans op overgewicht en diabetes. Herstelslaap dijkt dat niet in.

 

Het fenomeen is je wellicht bekend. Door het werk, de kinderen, de sociale contacten en andere vrijetijdsbestedingen duik je tijdens de werkweek te laat in de koffer. De volgende ochtend moet je weer vroeg uit de veren.

Veel mensen proberen dat opgebouwde slaaptekort te compenseren door in het weekend enkele uurtjes langer te blijven liggen.

Zinloos en zelfs niet goed voor je, blijkt nu uit nieuw Amerikaans onderzoek.

 

Nefast slaaptekort

 

Welk zijn de gevolgen van een slaaptekort?

De wetenschap is het er al langer over eens dat wie minder dan zeven uur per nacht slaapt een groter risico op overgewicht en suikerziekte heeft. Het heeft niet alleen effect op ons humeur, maar ook op ons metabolisme: omdat we langer wakker blijven, gaan we meer en anders eten.

De bloedsuikergehaltes gaan stijgen, waardoor onze cellen slechter reageren op de insuline die ons lichaam aanmaakt om suiker uit ons bloed te halen.

Slaper 1

Lintmeter 2

Slaap inhalen?

 

Gewichtstoename

 

Fysiologen van de universiteit van Colorado onderzochten in hoeverre de langere weekendslaap de negatieve effecten van een slaaptekort teniet doet.

Mensen die in het weekend langer slapen om het tekort in te halen, eten tijdens het weekend minder, maar vervallen na het weekend in het oude eetpatroon waardoor ze ook in gewicht bijgekomen. Dat patroon tekent zich ook af bij wie continu maar vijf uur per nacht haalt.

De oorzaak: de betrokkenen doen zich na het avondmaal nog meer tegoed aan snacks en snoepgoed.

Insulinegevoeligheid

 

Wie zijn slaaptekort van de week in het weekend inhaalt, reageert bovendien na het weekend net als mensen met een continu slaaptekort minder goed op insuline. Bij beide groepen komt de melatonine – het hormoon dat ons slaap-waakritme regelt – later op de avond vrij en ze vallen ook later in slaap.

Opvallend: de negatieve effecten zijn het grootst bij wie in het weekend kan bijslapen.

“Deze jojo tussen hard doorgaan en weer inhalen, hard doorgaan en weer inhalen, levert op lange termijn waarschijnlijk gezondheidsproblemen op”, zegt hoofdonderzoeker Kenneth Wright.

Kenneth Wright

Biologische klok

 

Daarmee leggen de onderzoekers naast de gewichtstoename en insuline(on)gevoeligheid nog een derde effect van het bijslapen bloot: onze biologische klok loopt er een uur van achter.

Het is alsof je iedere maandag de klok verzet van zomeruur naar wintertijd.

In die zin is een regelmatige slaap belangrijker dan een lange slaap. Door ook in de weekends op hetzelfde moment op te staan als tijdens de werkweek, ontregel je niet iedere week weer je biologische klok. Die heeft een grote invloed op je psychische en gezondheidstoestand.

Klok 2

Schermgebruik

 

Die biologische klok krijgt het bovendien flink te verduren door ons avondlijke schermgebruik. Door onze smartphones en tablets blijven we niet alleen vaak later op, het blauwe licht van onze schermpjes heeft een storende invloed op onze inwendige klok. Dat effect speelt vooral bij pubers. Als jongeren een week lang afzien van schermgebruik leidt dit tot 20 minuten eerder in slaap vallen en wakker worden, en tot minder klachten van slaaptekort.

Dat is belangrijk, want we weten dat slaapklachten kunnen zorgen voor een slechtere concentratie overdag, mindere prestaties en op lange termijn zelfs voor gezondheidsproblemen.

In die zin is een regelmatige slaap belangrijker dan een lange slaap. Door ook in de weekends op hetzelfde moment op te staan als tijdens de werkweek, ontregel je niet iedere week weer je biologische klok. Die heeft een grote invloed op je psychische en gezondheidstoestand.

Smartphone 2